Viop Nedir? Nasıl İşlem Yapılır?

Viop Nedir?

Viop kelime açılımı Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasasıdır. Vadeli işlem sözleşmeleri belirlenmiş bir ürünü veya finansal enstrümanı bügünün fiyatından ileri bir tarihte satma yada alma imkanı veren sözleşmelerdir. VİOP Borsa İstanbul bünyesinde hizmet vermektedir. İşlemeler kaldıraçlı olarak yapılır. Alım satım işlemleri elektoronik platformalar üzerinden gerçekleştirilir. VİOP çift yönlü (alış yada satış yönünde) işlem yapabilme imkanı sunmaktadır. 21 Aralık 2012 yıldan kurulmuş daha sonra VİOP Borsa İstanbul’un %100 Hissedarı olduğu VOB ile 5 Ağustos 2013 Tarihinde birleşmiştir.

Türkiye’de tüm vadeli işlem ve Opsiyon sözleşmeleri Borsa İstanbul bünyesinde VİOP çatısı altında işlem görmektedir. VİOP, Forex ile benzer görünsede arasında farklar vardır. Yazımızın ilerleyen kısımlarında bu konuya da yer vereceğim.

VİOP’ta Nasıl Alış Satış Yapılır?


VİOP’ta işlem yapmanın hisse senedi alıp satmaktan farkı yoktur. Adım adım anlatmaya çalışayım. İlk olarak yatırım hesabınızın internet şubesine yada mobil uygulamasına giriş yapın. Giriş yaptıktan sonra almak istediğiniz sözleşme kodunu arama bölümüne yazın. Sözleşme kodunu ana ekranınıza ekleyin ve işlem yap butonuna tıklayın. Buradaki butonlar uygulama bazlı değişiklik gösterebilir. Bazı uygulamalarda al yada sat seçeneği çıkmaktadır. İşlem yap butonuna bastıktan sonra ilgili sözleşmenin güncel fiyatları, ve ne yönde pozisyon alacağınız konusunda bilgiler gelir.

Dayanak varlığın hangi yöne hareket etmesini bekliyorsanız o yöne doğru işlem açmalısınız. Dayanak varlığın düşeceğini düşünüyorsanız sat butonuna tıklamalısınız. Yükseleceğini düşünüyorsanız al butonuna tıklamalısınız. Bu şekilde pozisyonunuz açılmış olur.

VİOP’ta Vadesinden Önce İşlem Kapatma Nasıl Olur?

Yukarda anlattığım gibi alım yada satım yönünde bir pozisyon açtıktan sonra aynı vadede ki dayanak varlık sembolünde işlem yapmanız gerekmektedir. Örneğin elimizde bulunan 1 Adet THYAO uzun vadeli alım pozisyonunu kapatmak isterseniz aynı pozisyonun tersine işlem açmanız gerekmektedir. Pozisyonunuzu saniyeler içerisinde açıp kapatabilirsiniz. Bu şekilde pozisyon kapatma işlemine ters işlem denilmektedir. Yani hangi yöne işlem yaptıysanız onun tersine işlem açmanız gerekir. Bu işlem sayesinde vadesinden önce işlemleriniz son bulur.

VİOP Kazançlı Mıdır?

Viop kazançlı mıdır? Evet kazançlıdır sebebi kaldıraç ile işlem yapılmasıdır. Örneğin 1/100 Kaldıraç ile 1000 Lira’lık bir yatırım 100.000 Lira yatırım yapılmış  gibi işlem görür. VİOP ta kaldıraçlar düşüktür. Örneğin 1/10’dur. Yatırdığınız 1000 Lira 10.000 Lira gibi işlem görür haliyle kazançlar da bu katlar üzerinden sağlanır. Daha net anlatmak gerekirse elindeki nakit parayla 1000 adet THYAO hissesi alabilecek bir yatırımcı 1/10 kaldıraç ile 10.000 lot THYAO hissesi alabilir. Yön tahminin doğru yapan bir yatırımcı kaldıraç sayesinde ciddi tutarda paralar kazanabilir.

Dikkat!! Kaldıraç çok kazanç getirdiği kadar çok fazla kayıpta yaşatabilir. Yönü doğru tahmin ettiğinizde kazanç oranınız nasıl yüksek oluyorsa yönü yanlış tahmin ederseniz kayıp oranınız da o kadar yüksek olur. Kaldıraçlı piyasalarda işlem yapmak bana göre profesyonellik gerektiren birşeydir.

VİOP Sözleşme Kodları ve Anlamları Nedir?

Vadeli sözleşmelere örnek kodlar;

  • Akbank viop kodu F_AKBNK0320
  • Arçelik viop kodu F_ARCLK0320
  • Bim viop kodu F_BIMAS0320
  • Coca Cola viop kodu F_CCOLA0320
  • Soda viop kodu F_SODA0320
  • Ereğli viop kodu F_EREGL0320
  • Türk Hava Yolları viop kodu FTHYAO0320

VİOP Kod Anlamları

Viop’ta kodlarda F harfi vadeli işlem sözleşmesi olduğunu temsil eder. Ondan sonra gelen haneler dayanak varlığı temsil eder. Son bölüm ise vade tarihini temsil eder.

Örneğin F_AKBNK0320 Kodunu ele alalım. F_vadeli işlem kodu olduğunu, AKBNK dayanak varlığı, 0320 vadeyi gösterir. Yani bu sözleşmenin vadesi mart 2020’nin sonunudur. Mart 2020 sonuna kadar işlemin kapatılması gerekir. Kapatılmayan işlem otomatik kapanır.

 

 

Viop’ta Ne Alınıp Satılır?

Viop’ta hangi sözleşmeler işlem görür deseydik daha doğru olurdu fakat genel arama kelimeleri ne alınır ne satılır tarzında olduğu için bu şekilde başlık açtım. Vadeli işlem ve opsiyon piyasasında;

  • Döviz: USDTRY, EURTRY, EURUSD
  • Metal: Çelik
  • Enerji: Elektrik
  • Emtia: Ege Pamuk, Anadolu Buğday
  • Kıymetli Maden: Altın, ONS
  • Endeks: BIST30
  • Borsa Yatırım Fonu: FBIST BYF
  • Hisse Senedi: THYAO, EREGL, ISCTR VB.

VİOP opsiyon sözleşmelerinde Pay, Pay endeks ve Döviz bulunur.

VİOP’ta Pazarlar Nedir?

Piyasada işlem gören sözleşmeler ile ilgili olaral türlerine göre pazarlar oluşturulmuştur. Emirlerin eşleştirilmesi ve özel işlem bildirimleri bu pazarlar altında yapılır.

Pazarlar

  1. Döviz Türev Pazarı
  2. Elektrik Türev Pazarı
  3. Emtia Türev Pazarı
  4. Endeks Türev Pazarı
  5. Pay Türev Pazarı
  6. Metal Türev Pazarı
  7. Faiz Türev Pazarı
  8. Kıymetli Madenler Türev Pazarı
  9. Yabancı Endeksler Türev Pazarı

VİOP İşlem Saatleri Nedir?

Pay piyasasında işlem saatleri sabah saat 10.00’da açılır Akşam 18:00’da kapanır tek senans uygulanır. VİOP’ta durum biraz farklıdır. Vadeli işlem ve opsiyon piyasası sabah saat 09:30’da açılır akşam saat 18:15’te kapanır. Hafta sonraları ve resmi tatillerde işlemlere kapalıdır.

VİOP Hesabı Nasıl Açılır?

Vadeli işlem ve opsiyon piyasasında işlem yapmak için VİOP üyesi bir kuruluşta hesap açabilirsiniz. Firma ismi vermek yanlış olur fakat neredeyse tüm aracı kurumlar VİOP’ta işlem yapmanıza olanak sağlar, hesabınızı açar. Yatırım hesabınız yoksa aracı kurum ile iletişime geçerek yatırım hesabınızı açtırabilirsiniz. Gerekli risk bildirim formlarını doldurduktan sonra VİOP’ta işlem yapmaya başlayabilirsiniz.

VİOP ve Forex Arasındaki Farklar Nedir?

  1. Forex uluslar arası bir yere bağlılığı olmayan bir piyasadır. VİOP bir yere bağlılığı olan bir piyasadır.
  2. Forex tezgah üstü bir piyasadır, organize değildir. VİOP organize bir piyasadır.
  3. Forex kaldıraç oranı çeşitlilik gösterir. 1/100 kaldıraç ile işlem yapılabilir. VİOP’ta bunu benzerdir fakat kaldıraç oranı en fazla 1/10’dur.
  4. Forexte fiyatlar çeşitlilik gösterir. VİOP’ta fiyatlar sabittir.

VİOP Teminat Tutarı Nedir?

Vadeli işlem ve opsiyon piyasasında Teminat Tutarı yatırımcının her bir sözleşme için ödediği paradır. Örneğin BIST Endesks pazarında BIST30 dayanak varlığının 1 sözleşme için teminat tutarı 1170 TL’dir. 1/10 kaldıraç ile işlem yapıyorsanız 1170 TL’niz 11700 TL gibi işlem görür.

VİOP’ta İşlem Örnekleri

1 Adet endeks BIST30 sözleşmesi için gerekli teminat 1170 TL’dir.

10 Adet BIST30 endeks sözleşmesi alan bir yatırımcı 10×1170=11700 TL teminat ödemek zorundadır.

Alış işlemi=120.000

Satış işlemi=125.000

Alış işlemi tutarı= 10×(120.000/1000)×100=120.000

Satış işlemi tutarı= 10×(125.000/1000)×100=125.000

İşlemler sonucu kar 125.000-120.000=5000 TL

Yatırımcı elinde bulunan 11700 TL’na kaldıraç sayesinde 5000 TL kar elde etti. İşlemler sonucunda 16.700 TL paraya ulaştı.

VİOP’ta Emir Türleri Nedir?

  1. Limit emir
  2. Kalanı iptal et
  3. Piyasa emri
  4. Piyasadan limite
  5. Kalanı pasife yaz
  6. Gerçekleşmezse iptal et
  7. Hisse senedi işlemlerinde şartlı emir verilebilir.(Durdurma/stop emir)

VİOP Vadesinden Kapatılılmayan Sözleşmeler Ne Olur?

Vadeli işlem ve opsiyon piyasasında vadeler Borsa İstanbul tarafından belirlenir. Vadesinde kapatılmayan işlemler otomatik olarak kapatılır.

VİOP’ta Ters İşlem, Pozisyon Kapatma Nedir?

Ters işlem, elinizde bulunan pozisyon türünün tersine işlem yapmaktır. Örneğin bir sözleşmede 5 adet uzun pozisyonunuz varsa, aynı sözleşmeden 5 adet pozisyon satarsanız yaptığınız işlem ters işlem olur. Pozisyon kapatma işlemim de denilmektedir.

İlgili Makaleler

Bir Yorum

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı